Ewch am dro yn droednoeth at antur Oes yr Haearn yng Nghastell Henllys

Llwybr Troednoeth

Ewch am dro yn droednoeth at antur Oes yr Haearn yng Nghastell Henllys

Mae llwybr troednoeth newydd – un o’r cyntaf o'i fath yng Nghymru – yn rhoi cyfle i chi ddilyn ôl troed rhyfelwyr Celtaidd ym Mhentref Oes Haearn Castell Henllys.

Wedi ei gynllunio a’i greu gan Awdurdod Parc Cenedlaethol Arfordir Penfro – sy’n berchen ar Gastell Henllys ac yn rheoli’r safle – y llwybr cerdded hwn drwy’r coed yw’r Llwybr Troednoeth pwrpasol cyntaf mewn Parc Cenedlaethol yn y DU.

 

Gan ddilyn yr afon, mae’r llwybr yn cynnwys wyth arwyneb gwahanol y bydd cerddwyr yn eu teimlo wrth gerdded yn droednoeth, a’r rheini'n cynnwys graean fflint crensiog, clai sy'n slwtsian, bonion coed a sglodion coed.

Agorwyd y llwybr yn swyddogol ddydd Llun 16 Mai. Roedd plant o gylch chwarae lleol ac Ysgol Eglwyswrw, Ysgol Trefdraeth ac Ysgol y Preseli ymhlith y cyntaf i roi cynnig arno, yn ogystal â grwpiau o Clynfyw Care Farm a Chanolfan Galw Heibio Iechyd Meddwl Kinora.

Dywedodd Rebecca Evans, Swyddog Dehongli Awdurdod y Parc: “Mae'r Llwybr Troednoeth yn sicr yn wledd i’r synhwyrau ac mae’n rhoi cyfle i ymwelwyr â Chastell Henllys gymryd eu hamser a sylwi ar yr hyn sydd o'u cwmpas. Pan fyddwch chi'n tynnu eich esgidiau ac yn gadael i chi’ch hun deimlo’r gwahanol arwynebau o dan eich traed, byddwch hefyd yn ymgolli yn swyn y byd natur o’ch cwmpas, fel yr adar yn canu a’r dŵr yn llifo gerllaw.”

Mae’r llwybr yn dechrau o dan dwnnel helyg ac yn gorffen gyda stepiau i lawr at yr afon er mwyn i’r cerddwyr allu golchi eu traed cyn gwisgo’u hesgidiau unwaith eto.

Roedd Cadeirydd Awdurdod y Parc Cenedlaethol, y Cynghorydd Mike James, yn un o'r rhai cyntaf i fentro ar hyd y llwybr newydd. Dywedodd: “Yn sicr dyma’r tro cyntaf i mi gerdded yn droednoeth fel hyn. Mae’r llwybr yn antur go iawn ac mae’n ychwanegu rhywbeth arbennig at Gastell Henllys, sy’n atyniad ardderchog ynddo’i hun, lle gallwch ddilyn ôl troed y trigolion gwreiddiol a oedd yn byw yma 2,000 o flynyddoedd yn ôl.”

Cafodd y llwybr ei hun, a’r adrannau gwahanol, eu creu gan dîm o weithwyr dan hyfforddiant sy'n gweithio gydag Awdurdod y Parc Cenedlaethol fel rhan o brosiect Sgiliau ar Waith, a ariennir gan gynllun Sgiliau ar gyfer y Dyfodol Cronfa Dreftadaeth y Loteri.

Roedd y prosiect yn cynnwys codi lefel yr hen lwybr troed oherwydd problemau gorlifo, a bu’r gweithwyr dan hyfforddiant yn gweithio dan arweiniad y Warden Dylan Evans o Gastell Henllys, gyda chymorth ychwanegol gan Dîm Wardeiniaid y Gogledd.

Mae’r llwybr hefyd yn cynnwys llwybr troed hygyrch sy’n addas ar gyfer cadeiriau olwyn a phramiau, felly mae’n ddigon hawdd osgoi unrhyw adrannau. Mae hyn hefyd yn gadael i bobl sy'n dymuno peidio â thynnu eu hesgidiau fwynhau mynd am dro ar hyd glan yr afon.

Mae’r deunyddiau a ddefnyddiwyd ar y llwybr wedi dod o’r ardal leol, naill ai o’r chwarel leol, Canolfan Goetir y Parc Cenedlaethol yng Nghilrhedyn, neu randir lleol.

Ar ôl y llwybr, gall yr ymwelwyr fynd ymlaen i’r Pentref Oes Haearn neu fynd yn ôl i’r Ganolfan Ymwelwyr, sy'n cynnwys lle chwarae i blant, safle picnic a chaffi ar lan yr afon.

Am ragor o wybodaeth am Gastell Henllys ewch i www.castellhenllys.com.